Hieronder een mailreactie gericht aan Volkskrant (hoofd)voetbalverslaggever Willem Vissers na de uitschakeling van het Nederlands elftal door Marokko 30 juni tijdens het WK-voetbal van 2026 in de VS. Aanleiding was een opmerking van Vissers in een podcast een dag later: https://www.volkskrant.nl/podcast/de-volkskrant-elke-dag/oranje-ten-onder-wat-kan-nederland-van-marokko-leren/ Op minuut 8:45 zegt hij daarin het "vreemd te vinden dat iemand als Afellay zich zo duidelijk (en zelfs fel) uitspreekt voor Marokko" (i.p.v. dus Nederland).
1 juli 2026
Beste Willem Vissers,
Als vijftig jaar lange Volkskrantlezer en enige jaren Volkskrant Elke Dag podcastbeluisteraar, werd ik in die laatste hoedanigheid getroffen door je - vanuit het niets komende - verbazing over het (blijkbare) feit dat voetbalanalist Afellay een "felle" aanhanger van Marokko is, door jou gekwalificeerd als een "vreemd punt". Sta me toe te zeggen dat ik dat op mijn beurt een nogal vreemde uitspraak vind. Nee, ik weet niet precies waarom Afellay voor Marokko is, al vind ik het op de een of ander manier heel begrijpelijk en zelfs voor de hand liggend. Laat mij iets vertellen over mijn eigen Oranje-houding, waarin zich de laatste tien jaar een opvallende (en ook - naar mijn eigen mening - best wel opvallende) ontwikkeling heeft voorgedaan.
Op achtjarige leeftijd werd ik in 1966 na de mistwedstrijd Ajax-Liverpool besmet door het Ajax- (en impliciet het Nederlandse elftal) virus. De gouden jaren die erop volgden (van Ajax welteverstaan, de Europacup van Feyenoord in 1970 kon ik niet uitstaan) vonden hun culminatiepunt in het WK voetbal van 1974. De finale werd een praktisch levenslang trauma, dat bij lange na niet goedgemaakt kon worden door het EK-kampioenschap van 1988, ook niet de winst in de halve finale op de gehate Duitsers die mij destijds meer voldoening schonk dan de titel zelf. Oranje aanhanger bleef ik volop, bij dieptepunten (WK 1990, EK 2000) zowel als nieuwe hoogtepunten (WK 1998, WK 2010), al kon het team in mijn beleving nooit in de schaduw staan van het wereldelftal uit '74. Zelfs in 2014 nog met het verderfelijke 5-3-2 Van Gaal systeem genoot ik intens van de 5-1 overwinning op Spanje en hoopte ik op een verrassing in de rest van het toernooi.
Op de een of ander manier is er daarna iets 'misgegaan'. Quatar werd - wat moesten we daar eigenlijk? - met het waardeloze spel van Nederland gelukkig een mislukking en dit jaar tekende ik vol overtuiging de petitie dat Nederland beter af kon zien van deelname aan het WK in het tegenwoordig verfoeide VS. (Uiteraard) ging men toch, maar ik betrapte mijzelf op de stiekeme voorpret dat de poulefase voor Oranje best eens het eindstation zou kunnen worden (Zweden altijd lastig, Japan dat 'ons' in 2010 al de nodige moeite kostte, en Tunesië als vertegenwoordiger van het volwassen geworden Afrikaanse voetbal).
De geest is gewillig maar het vlees is zwak, al vanaf de openingswedstrijd volg ik het toernooi meer dan ik kon vermoeden. Het anti-Oranje gevoel bleek echter springlevend, het kwam vooral naar boven tijdens de zestiendefinalewedstrijd van Nederland. Of ik het wilde of niet, vanaf minuut 1 tot en met de laatst genomen strafschop lag mijn sympathie slechts bij een team: dat van Marokko.
Is het de leeftijd misschien? Dat je pas dan de zaken wat meer kunt relativeren en die daarmee ook beter ziet? In 2014 had ik nog opgroeiende kinderen, maar die zijn allang volwassen en hoef ik het daarom voor hen niet meer te doen? Is het mijn Friese achtergrond die maakt dat ik mij goed kan verplaatsen in dat van de miskende underdog tegenover die eeuwig superioriteit uitstralende westerling? Geen idee, in de zestig jaar ervoor vormde dat immers nooit een belemmering. Maar de Hollandse arrogantie en dat zich immer beter dan de rest (van de wereld) voelende, dat even hardnekkige en onuitroeibare als onrealistische idee dat 'we' tot de besten en daarom kanshebbers behoren, het moet er zeker iets mee te maken hebben.
Het eerste halve uur van de wedstrijd Marokko-Brazilië alleen al had aangetoond hoezeer het huidige Marokkaanse team beter is dan het tegenwoordige Nederlandse elftal. De voortdurend keihard inspelende passing die daarin te zien was en daarbij toch steeds de bal in bezit blijven houdend, het is iets wat bij de 'onzen' totaal ontbreekt. Jan Mulder sloeg natuurlijk de spijker op de kop toen hij na een bewieroking van Frenkie de Jong door een Nederlandse toptrainer verzuchtte: "Een tikkie breed, dat kan toch ieder voetballer?"(De keizer heeft geen kleren aan! De toptrainer raakte zichtbaar even van zijn stuk). De Jong, je kunt hem er goed bij hebben en zonder meer een goede voetballer (alhoewel een van de weinigen die we hebben) maar alleen al zijn gebrek aan scorend vermogen maakt elke vergelijking met wereldtoppers als Mbappé en Messi volkomen absurd. En dan de rest. Brobbey die een paar keer een bal goed toucheert en op de goede plek staat voor een intikker: ineens een wereldspits? Summerville, best een verfrissing, maar waarom ineens het idee dat die ons verder zal brengen? Zoals je zelf uitvoerig in de podcast aangaf: technisch is Nederlandse minder dan vele andere landen op dit WK. Vanwaar dan in hemelsnaam in je voorbeschouwing Nederland de favoriet noemen voor de zege?
Terug naar de wedstrijd van maandag op dinsdag. Wat een nacht werd het! Marokko dat naarmate de wedstrijd langer duurde oppermachtiger werd, Nederland juist hulpelozer maar desondanks tegen de verhouding in op voorsprong kwam. Dan, je geloofde er al niet meer in, op de valreep toch de gelukzalige Marokkaanse gelijkmaker. In de verlenging zou(den) ongetwijfeld de beslissende klap(pen) worden uitgedeeld, maar een prachtig uitgespeelde open kans resulteerde (onwaarschijnlijk) niet in een doelpunt. De penaltyserie die begon met een onberispelijke Nederlandse uitvoering en een erop volgende misser van Marokko. Er leek werkelijk geen zegen op deze wedstrijd te rusten. Maar dan kreeg toch het recht zijn beloop. Als keeper Verbruggen na zijn redding niet meer beweegt of desnoods gewoon opstaat, staat Nederland in de volgende ronde. In plaats daarvan trapt hij de bal met de hak in eigen doel! Alsnog zijn er twee schitterende Hollandse missers voor nodig om Marokko in staat te stellen de definitieve knock-out uit te delen. Het faalt daarin niet. Hoera!
Tja (zonder ironie), merkwaardig hè, wat zou dat toch zijn? Weet het ook niet.
De volgende twee beelden drukken het misschien wel het beste uit. Dat van Saibari die tegen het eind van de verlenging bij het uittrekken van een bebloed shirt zijn machtige torso toont: dát zijn kerels! Daartegenover dat van de na afloop minutenlang op schouders van teamgenoten grienende Wout Weghorst: zo'n huilebalk, daar wil een net mens toch niet bij horen?
Ik ben ook Marokkaan!
Met vriendelijke groet,
Sake Jan de Boer
Groningen
PS:
- Als Marokko op de valreep die 1-1 niet had gemaakt, dan was trainer Koeman door het Nederlandse volk natuurlijk als geniale tacticus op het schild gehesen. Het maakt daarom alle beschouwingen (voor of na) volstrekt, maar dan ook volstrekt, waardeloos en ongeloofwaardig. Immers, dit was dan de stemming geweest: zeker, het spel kan beter, maar het resultaat telt, slecht spelen maar toch winnen, nu eens niet met mooi spel verliezen maar het resultaat voorop, daar gaat het om en daarbij de strijdlust is on-Nederlands goed, de weg maar de kwartfinale (via Canada) ligt open, het betere voetbal gaat er zeker komen, geen twijfel mogelijk, de kwaliteit is er immers, en er groeit iets moois, dit is echt een team, een plaats in de finale plaats lonkt, sterker nog, het zal een finale zijn die we deze keer winnen.
- Uitschakeling van Oranje heeft één heel groot nadeel, namelijk dat het eenmalig is, want ja ik zal het missen: de verongelijktheden van al de voetbalexperts, de teleurgestelde koppen, de boeren met kiespijn aan de analysetafels (Van de Vaart!), zij die het na afloop (en nog dagenlang) allemaal precies menen te weten wat eraan mankeerde, al hadden ze eerder pal voor de wedstrijd zonder uitzondering voorspeld dat Nederland dit zou gaan winnen. Subtiele maar veelzeggend hoogtepunt was de zwijgende Benali in de Hilversumse studio om kwart over zes dinsdagochtend. Nee, zijn stilte kwam niet vanwege een doorwaakte nacht. Allerminst. Hij juichte vanbinnen, en bleef dat doen, als een kind, wilde het wel van de daken schreeuwen, maar wist dat dit niet het moment was daar voor een Oranje publiek uiting aan te geven. Oranjefans konden aan zijn fatsoen een voorbeeld nemen, al zullen ze het niet hebben opgemerkt.